Nieuws

De speeltijd is voorbij

PERSBERICHT

In ons land speelt de politie een uiterst belangrijke rol in het detecteren van niet-begeleide minderjarige vreemdelingen en het opsporen van slachtoffers van mensensmokkel. Daar creëerde de wetgever een duidelijk kader voor. Toch zijn de niet-begeleide minderjarigen die net zoals de kleine Mawda in een minibus door ons land reisden, na hun arrestatie zonder pardon weer op straat gezet. Waarom stelt de politie die minderjarigen opnieuw bloot aan het gevaar waartegen zij beschermd moeten worden? Is hier sprake van schuldig verzuim? Hoe zal de overheid dat in de toekomst voorkomen? Vluchtelingenwerk Vlaanderen en het Platform Kinderen op de Vlucht reageren.

In de minibus waarin de kleine Mawda omkwam, bleken ook drie niet-begeleide minderjarigen te zitten. De politie zou hen als volwassenen hebben behandeld, hoewel minderjarigen een speciale behandeling horen te krijgen. Geen van de jongeren kreeg dus de bescherming die de Belgische wetgever voor hen in het leven riep. Eén van hen is ondertussen opgedoken in het kamp in Duinkerke waar hij al eerder verbleef, een tweede meldde zich zelf aan bij de Franse overheid en verblijft momenteel in een opvangcentrum in Noord-Frankrijk. Van de derde ontbreekt elk spoor.

Wat de jongeren doormaakten tart elke verbeelding. Ze wilden naar een veilige plek en stapten in een minibus. Na een wilde achtervolging op de snelweg bracht de politie de bus tot stilstand. Er viel een schot, er was paniek. Alle passagiers werden opgepakt, vastgehouden en vervolgens weer vrijgelaten. Ook de drie niet-begeleide minderjarigen belandden zonder pardon weer op straat. Het trieste lot van Mawda en haar familie beroerde terecht de gemoederen. Ook de aanpak ten aanzien van de niet-begeleide minderjarigen roept pertinente vragen op.

Klopt het dat die jongeren twee nachten in een cel verbleven? Werd de dienst voogdij nooit gebeld? Is er rekening gehouden met de verklaring van één van de jongeren dat hij veertien jaar zou zijn? Kregen de jongeren uitleg over hun rechten als niet-begeleide minderjarigen of slachtoffers van mensensmokkel? Klopt het dat er geen tolk aanwezig was? Waarom werden geen stappen ondernomen om de veiligheid van die jongeren te garanderen? Waarom kregen minderjarigen die een vreselijk incident meemaakten niet onmiddellijk gespecialiseerde zorg? Wiens verantwoordelijkheid is dat?

Wie beschermt kinderen?

De overheid moet een proactieve rol spelen in de bescherming van kinderen. Deze jongeren maakten een traumatische gebeurtenis mee en zijn extra kwetsbaar. Niet-begeleide minderjarigen hebben recht op een specifieke bescherming: een aangepast opvangtraject, begeleiding en een voogd die waakt over hun rechten. Om die bescherming in werking te stellen had de politie de jongeren moeten signaleren bij Dienst Voogdij. Dat is een wettelijke verplichting, die ingelost kan worden met een telefoontje of een eenvoudige signalisatiefiche. Maar Dienst Voogdij werd niet gecontacteerd. Waarom wordt het kader dat de wetgever uitwerkte niet geoperationaliseerd? We vragen dat het Comité P ook over deze zaak een diepgaand onderzoek voert.

Ondanks eerdere signalen van Childfocus, de kinderrechtencommissaris en heel wat terreinwerkers omtrent mensenrechtenschendingen en verdwijningen van kinderen op de vlucht zien we geen noemenswaardige verbetering. Daarop verwachten we ook een kordate reactie van politici. Want de speeltijd is voorbij, het gaat tenslotte om kinderen.

Beleidsnota zet in op verdere ontradingsmaatregelen en afbraak van rechten

Organisaties die bijgaande analyse van de beleidsnota Asiel en Migratie (november 2017) onderschrijven

Vandaag hebben de federale parlementsleden in de commissie Binnenlandse Zaken hun bespreking verdergezet van de beleidsnota Asiel en Migratie. In die nota (van 19/10/17) formuleert staatssecretaris Theo Francken zijn prioriteiten voor het komende jaar. Samen met 20 andere organisaties reikte Vluchtelingenwerk Vlaanderen de parlementsleden een uitgebreide analyse aan.

We vragen dat de beleidsmakers in het uitvoeren van hun beleid rekening houden met onze bezorgdheden, om zo een optimale rechtsbescherming te waarborgen.

Wat valt ons op wanneer we de jongste beleidsnota Asiel en Migratie lezen? De staatssecretaris blijft kiezen voor een beleid van wantrouwen, terugsturen en beperken van rechten. We herhalen nog eens de zorgwekkende punten die we eerder meegaven in ons persbericht van 30/10/2017:

  • De versnelde procedure voor bv. mensen die uit zogenaamde veilige landen komen en mensen die een meervoudige asielaanvraag indienden, terwijl iedereen recht heeft op een kwaliteitsvolle asielprocedure die ruimte laat voor een grondig onderzoek
  • De detentie van gezinnen met minderjarige kinderen, een fundamentele schending van de Rechten van het Kind
  • Het sluiten van deals met derde landen die de mensenrechten niet respecteren

Klik hier om de beleidsnota volledig te raadplegen. 

Onze uitgebreide analyse bij de beleidsnota kun je hier terugvinden

Platform kinderen op de vlucht stelt leeftijdsschatting in vraag

Vandaag, 11 oktober, stelt het Platform Kinderen op de Vlucht het rapport 'Leeftijdsschatting van niet-begeleide minderjarigen in vraag: Probleemstelling, analyse en aanbevelingen' voor. Daaruit blijkt dat de betrouwbaarheid van de drievoudige test die gebruikt wordt om de leeftijd te schatten (radiografie tanden pols, sleutelbeen) door een groot aantal wetenschappers in vraag gesteld wordt. De nood om deze methode te herzien werd zelfs opgenomen in een resolutie van het Europees Parlement in 2013. Daardoor worden sommige minderjarigen behandeld als meerderjarigen met alle gevolgen vandien. Vluchtelingenwerk is lid van het Platform Kinderen op de Vlucht. 

In 2015 en 2016 waren er meer dan 8000 niet-begeleide minderjarigen in België. Er werden in die periode 2483 twijfels uitgesproken over de leeftijd van deze jongeren. Wij stelden vast dat de verhouding van gevallen waarvoor er een twijfel uitgesproken wordt aanzienlijk gestegen is (23% van de gevallen in 2015, 44% van de gevallen in 2016). We weten dat in 69% van de gevallen de jongere meerderjarig verklaard werd. 

Voor de minderjarigen die onjuist meerderjarig verklaard worden zijn de gevolgen dramatisch en vaak onomkeerbaar. Deze minderjarigen kunnen niet begeleid worden door een voogd, hun asielaanvraag zal strenger behandeld worden omdat ze over hun leeftijd 'gelogen' hebben, hun toegang tot bescherming komt in het gedrang, de jongeren kunnen overgebracht worden naar een ander land, .... Dit alles heeft natuurlijk een zeer negatieve impact op de mentale gezondheid en identiteit van de jongeren.

Het Platform en de vele organisaties die ons steunen hopen dat dit rapport zal bijdragen aan de hoognodige herziening van het huidige systeem, en zo op constructieve manier bij te dragen aan de invoering van regels en praktijken die elke minderjarige moeten helpen om de bescherming te krijgen waar hij of zij recht op heeft.

Klik hier om het volledige rapport te downloaden.