‘Ik kon mijn zus niet weghalen uit de oorlog’

  • Elias Brimco © Xander Stockmans

NAAM: Elias Brimco
AFKOMSTIG UIT: Aleppo, Syrië
IN BELGIË SINDS: 1990
STATUUT: Belgisch staatsburger
VERBLIJFT IN: Leuven
IN HET KORT: kok, Koerd, zus uit Aleppo toegang tot België geweigerd

Elias Brimco woont al 23 jaar in Leuven en is als medewerker van het studentenrestaurant Alma een bekend gezicht voor de studenten. Toen in 2012 in Aleppo de hel losbarstte, vatte hij het plan op om zijn zus Fatima naar Leuven te halen. Na een maandenlange strijd met de Dienst Vreemdelingenzaken zit zij nog steeds in Turkije.

Waarom wilde je je zus weghalen uit Syrië?

Elias: Fatima was zo moe van de oorlog. Ze kon geen enkele nacht rustig slapen van het geratel van de machinegeweren. Bij elk Skype-gesprek met haar kwam het geluid van de ontploffingen en lichtflitsen ook onze huiskamer in Leuven binnen. Ze verdiende dit niet. Ik wilde gewoon dat ze een tijdje naar hier kwam zodat ze wat op adem kon komen. Bovendien had ze vroeger ook al enkele keren België bezocht. In 2006 brachten we samen de zomervakantie door bij vrienden in Oostduinkerke. Geen enkele keer was haar een visum geweigerd. We dachten dat het nu ook wel zo zou gaan.

Maar dat liep wel even anders?

Vanaf wanneer verdienen mensen gered te worden? Wanneer huizen op hun hoofden instorten?

Elias: Bij mijn eerste aanvraag kreeg ik te horen dat de stad Leuven net de formulieren had vervangen. Aanvraag ongeldig dus. Omdat de ambassade in Damascus al gesloten was, vertrok Fatima met alle documenten naar Ankara. De dossierbehandelaar liet weten dat het dossier volledig in orde was. Ze zou haar visum krijgen. Ik belde naar de DVZ om te vragen of ze het dossier uit Ankara al hadden ontvangen. ‘85209’, het dossiernummer spookt nog altijd in mijn hoofd. Ik vroeg hoe lang de beslissing op zich zou laten wachten. “Onmogelijk te zeggen, het kan een paar maanden duren”, zei de ambtenaar. Ik legde uit dat Fatima moe was van de oorlog. “Ik geloof u, maar u moet wachten”, zei de ambtenaar. Na twee maanden bang afwachten werd het dossier geweigerd.

Op basis van welke argumenten?

Elias: Dat was het ergste. Niemand vertelde me de reden. De DVZ en de ambassade in Ankara stuurden me van het kastje naar de muur. Op zulke momenten voel je je compleet machteloos. Uiteindelijk kreeg ik een e-mail met de motieven. De reden van haar bezoek was niet gerechtvaardigd. Ze geloofden niet dat ze na afloop van het visum naar Syrië zou terugkeren en dat ze beschikte over voldoende financiële middelen.

Wat dacht je toen je dit bericht las?

Elias: Dit kon niet. Geen enkel van deze argumenten klopte. Eén: in Fatima’s paspoort staat wél een stempel van legale binnenkomst in Turkije. Twee: de DVZ ging ervan uit dat ze de gewone visumaanvraag zou gebruiken om asiel aan te vragen en in België te blijven, maar dat was helemaal niet de bedoeling van Fatima. Ze wilde gewoon op adem komen. Drie: we hebben wél genoeg bestaansmiddelen. Ik ben kok, mijn vrouw advocaat, mijn zus heeft een restaurant. Wij hebben geen hulp, maar een beetje solidariteit nodig. Ik diende een klacht in bij de Federale Ombudsman, maar tevergeefs. Mijn zus moest aantonen dat haar restaurant nog steeds open was.

Wat gezien de situatie een absurde vraag was.

Elias: Inderdaad, ik begrijp dat niet. Ze moest het restaurant sluiten door de oorlog. Weet de DVZ niet wat er in Aleppo gebeurt? Vanaf wanneer verdienen mensen gered te worden? Wanneer huizen op hun hoofden instorten? Ik heb nu voor Fatima een huis gehuurd in Iskanderun in Turkije. Die stad ligt slechts 70 kilometer van Reyhanli, waar op 12 mei 2013 een bomaanslag plaatsvond. Gelukkig vond Fatima’s dochter er een job en zij onderhoudt haar moeder en de andere kinderen.

Turkije vangt ongeveer een half miljoen Syrische vluchtelingen op. Velen van hen hebben niet het geluk van Fatima om in een eigen appartement te kunnen wonen, maar leven in kampen in erbarmelijke omstandigheden. Er is geen uitweg. Visa voor de Europese lidstaten worden bijna altijd geweigerd. Alle EU-staten samen vangen zo’n 50.000 vluchtelingen op.