Persberichten

‘De regering stevent af op een humanitaire ramp deze winter’
De crisis in de opvang voor asielzoekers, die woedt in ons land sinds de zomer van 2008, escaleert dezer dagen tot ongekende hoogtes. Sinds kort worden immers ook niet-begeleide minderjarigen (jonge asielzoekers die zonder ouders aankomen in ons land) opgevangen in hotels. Daarnaast worden de laatste twee weken opnieuw vrouwen en kinderen op straat gezet wanneer ze asiel aanvragen in ons land. Ondertussen zijn er asielzoekers die nu al haast een jaar ‘op hotel’ verblijven zonder fatsoenlijke begeleiding en maaltijden, zonder privacy. Zij leven in onzekerheid terwijl hun procedure wordt bevroren.

Vluchtelingenwerk Vlaanderen en CIRÉ vragen de regering deze humanitaire crisis eindelijk serieus te nemen en onmiddellijk een noodopvangplan toe te passen. Zonder zich daarbij te verliezen in kafkaiaanse administratieve procedures die de uitvoering van noodmaatregelen nodeloos vertragen: ‘Zoniet stevent de regering af op een humanitaire ramp deze winter, en zien wij ons genoodzaakt op het einde van het jaar opnieuw een tentenkamp op te richten of andere acties te ondernemen’ waarschuwen beide organisaties.

‘Het noodopvangplan bestaat erin dringend noodopvangplaatsen te creëren. Noodopvang kan bv gecreëerd worden in leegstaande overheidsgebouwen of door de al lang beloofde wooncontainers te plaatsen. Daarnaast is het tijd voor de herinvoering van het spreidingsplan als crisismaatregel waarbij asielzoekers die al lang in de opvang verblijven worden opgevangen door lokale besturen. Hiervoor is constructief overleg met lokale besturen noodzakelijk.’ lichten Vluchtelingenwerk en CIRÉ toe.

‘De regering mag onder druk van deze noodsituatie echter niet uit het oog verliezen dat er om de opvangcrisis op lange termijn op te lossen ook nood is aan bijkomende structurele plaatsen en meer mankracht voor het Commissariaat-generaal voor de Vluchtelingen en de Staatlozen (CGVS) en de Raad voor Vreemdelingenbetwistingen (RVV). Zo kunnen deze instellingen de achterstand in de behandeling van asielaanvragen aanpakken en kan er een grotere uitstroom in het opvangnetwerk worden georganiseerd,’ benadrukken de organisaties.

Sinds oktober 2009 kregen al meer dan 3.500 mannen, vrouwen en kinderen op de vlucht geen opvang bij aankomst in ons land. En werden bijna 1000 asielzoekers waaronder families met zwangere vrouwen en nu ook jonge asielzoekers zonder ouders, gedropt in hotels zonder fatsoenlijke begeleiding en maaltijden, privacy en zonder zicht op een toekomst. Sommigen onder hen verblijven hier nu haast een jaar. ‘Deze opvangcrisis kent zijn weerga niet en zonder dringende noodmaatregelen stevenen we af op een humanitaire ramp deze winter’, besluiten Vluchtelingenwerk en CIRÉ.

Perscontact Vluchtelingenwerk: Eef Heylighen – 0473 88 65 97

   het persbericht als pdf    Nooit eerder zoveel asielzoekers op straat (De Morgen, 20 augustus)   Vrt-journaal 19 augustus (19u)   reageer   Delen

Schepencollege stelt zich bloot aan juridische acties

De stad Antwerpen zal 4.000 van de 7.000 regularisatie-aanvragen pas aan de federale overheid bezorgen nadat de stad eerst eigen inhoudelijke adviezen bij al die individuele dossiers heeft opgesteld. Dat heeft het schepencollege op 16 juli beslist. Hiermee gaat de stad haar boekje te buiten. Dit is onbehoorlijk bestuur. Bovendien zegt de wet duidelijk dat gemeenten alle dossiers met positieve woonstcontrole onmiddellijk moeten doorsturen naar de bevoegde Dienst Vreemdelingenzaken. Het Forum Asiel en Migraties (FAM) waarschuwt het schepencollege dat het zich blootstelt aan juridische acties indien de stad niet zoals voorzien de 7.000 aanvragen onmiddellijk aan DVZ bezorgt. Beter is daarom de dossiers onmiddellijk door te sturen, zoals voorzien in de wet.

   het volledige persbericht    reageer   Delen

Donderdag 15 juli vond te Brussel in het kader van het Belgisch voorzitterschap een informele raad Binnenlandse Zaken en Justitie plaats. Aan de ministers werd de volgende cruciale vraag gesteld: hoe denken ze tegen 2012 te komen tot een gemeenschappelijk Europees asielstelsel?

Het asielbeleid van de lidstaten van de Europese Unie verschilt nu immers nog steeds zeer sterk. Zo maak je in het ene land als vluchteling grote kans op bescherming, in het andere is die kans quasi nihil: in Malta wordt 66% van de aanvragers in eerste aanleg als vluchteling erkend, in Griekenland bedraagt dit erkenningpercentage slechts 1%.

Een gemeenschappelijk Europees asielstelsel kan ervoor zorgen dat vluchtelingen overal binnen Europa dezelfde broodnodige bescherming kunnen genieten. In 2009 gingen de lidstaten, in het Stockhholmprogramma, het engagement aan om dit gemeenschappelijk stelsel te realiseren tegen 2012.

Deze datum nadert snel en de lidstaten staan nog zo goed als nergens. Het is dan ook belangrijk dat België van asiel één van de speerpunten van haar voorzitterschap heeft gemaakt.

ECRE, de Europese koepel van vluchtelingenorganisaties waarvan Vluchtelingenwerk Vlaanderen actief lid is, heeft steeds een gemeenschappelijk asielstelsel ondersteund, op voorwaarde dat dit Europees asielbeleid kwaliteit en een duurzame bescherming hoog in het vaandel draagt .

Voor ECRE bestaat een gemeenschappelijk Europees asielstelsel uit vier blokken: harmonisatie van de asielwetgeving, een Europees Asielondersteuningsbureau, hervestiging en het garanderen van een effectieve toegang van asielzoekers tot bescherming.

In een memorandum aan de Belgische overheid, als voorzitter van de EU, doet ECRE een aantal concrete aanbevelingen over de vier blokken. Een greep uit deze aanbevelingen:

• Zoek een consensus over de nood aan een tijdelijke opschorting als deel van het Dublinmechanisme. Dit mechanisme bepaalt welk land binnen de EU als enige bevoegd is voor de behandeling van een asielaanvraag (meestal het eerste land waar een asielzoeker de EU is binnengekomen). In sommige Europese landen worden asielzoekers echter niet of onvoldoende beschermd; ze dreigen het slachtoffer te worden van een falend asielbeleid. EU-instellingen moeten op dat moment kunnen tussenkomen opdat het Dublinmechanisme tijdelijk kan worden opgeschort.
• Promoot het principe dat de opsluiting van asielzoekers enkel een laatste oplossing kan zijn, nadat minder ingrijpende middelen werden toegepast. Detentie kan enkel in een beperkt aantal gevallen.
• Ondersteun het feit dat vluchtelingenorganisaties een betekenisvolle rol kunnen spelen in het Europees Asielondersteuningsbureau (verbetert de samenwerking en ondersteuning tussen de verschillende Europese lidstaten)
• Zoek naar een akkoord over het Europese Resettlementprogramma (vluchtelingen uitnodigen in ons land wanneer ze in het eerste land waar ze bescherming zochten niet beschermd worden), zodat dit programma zo snel mogelijk van start kan gaan.
  In september organiseert de Belgische voorzitter een Ministeriële Asielconferentie, die hopelijk voor een nieuwe impuls zal zorgen.

Perscontact: Eef Heylighen – 0473 88 65 97

De Opvangwet (2007) die de opvang van asielzoekers en sommige vreemdelingen regelt, werd eind 2009 via de programmawet grondig aangepast. Die wijzigingen tasten fundamentele rechten van de begunstigden van de opvang aan. Zo wordt het recht op opvang vanaf de derde asielaanvraag beperkt, wordt het recht op verlenging van de materiële hulp beperkt, en kan men tijdelijk worden uitgesloten van het recht op opvang. Vier ngo’s (l’Association pour le Droit des Etrangers, CIRÉ, la Ligue des droits de l’Homme en Vluchtelingenwerk Vlaanderen) vragen daarom het Grondwettelijk Hof om deze bepalingen te vernietigen.

De Opvangwet bepaalt dat elke asielzoeker recht heeft op “opvang die hem in staat moet stellen om een leven te leiden dat beantwoordt aan de menselijke waardigheid”. Deze bepaling is conform de Europese richtlijn van 27 januari 2003 die de minimumnormen voor de opvang van asielzoekers heeft vastgelegd.

Fedasil (belast met de opvang van asielzoekers) heeft omwille van de verzadiging van het opvangnetwerk en de opvangcrisis sinds oktober 2008 in snel tempo opeenvolgende instructies en andere administratieve maatregelen genomen. Aan deze maatregelen werd op 30 december vorig jaar een wettelijke basis gegeven. Het zijn enkele van deze wetswijzigingen die de vier organisaties willen aanvechten voor het Grondwettelijk Hof.

Voortaan kan Fedasil asielzoekers die opeenvolgende aanvragen indienen, vanaf de derde asielaanvraag uitsluiten van de materiële hulp (met uitzondering van de medische begeleiding). Deze uitsluiting geldt totdat het dossier, indien het in overweging wordt genomen, wordt doorgestuurd naar het Commissariaat-Generaal voor de Vluchtelingen en Staatlozen (CGVS). Deze uitsluiting moet een stijging van het aantal asielaanvragen en misbruik van de asielprocedure voorkomen. In 2009 was bijna een derde van de asielaanvragen meervoudige aanvragen. In de helft van de gevallen ging het om aanvragen die werden doorgestuurd naar het CGVS en die dus niet manifest ongegrond waren. Het lijkt daarom overdreven om voor alle meervoudige aanvragen te vertrekken van een vermoeden van misbruik. Bovendien duurt het onderzoek naar de ontvankelijkheid van de meervoudige aanvragen tot bescherming zeer kort. Het eventuele misbruik van de procedure verlengt dus de opvang slechts met enkele dagen, terwijl deze maatregel wel tot gevolg heeft dat asielzoekers met een reële behoefte aan bescherming op straat belanden.

De stijging van de meervoudige asielaanvragen is geen typisch Belgisch fenomeen. Het is een Europese tendens. Meervoudige aanvragen zijn namelijk het gevolg van de verslechterende veiligheidssituatie in de herkomstlanden. De 5 nationaliteiten die het meest frequent meervoudige aanvragen indienen zijn Rusland, Irak, Afghanistan, Guinee en Iran. Het bestraffen van hernieuwde aanvragen komt dus neer op het ontkennen van de realiteit van de onveiligheid in deze landen.

Een andere verontrustende wijziging betreft de procedure van verlenging van de materiële hulp van een uitgeprocedeerde asielzoeker, die de continuïteit van de hulp toelaat voor personen die zich in onzekere situaties bevinden. Het gaat concreet om zwangere vrouwen, schoolgaande kinderen, zieke personen, mensen die onmogelijk kunnen terugkeren. Vroeger hadden deze mensen in deze situatie automatisch recht op verlenging. Door de wetswijziging wordt de beoordeling echter overgelaten aan Fedasil, en is dus dit recht niet langer verzekerd.

Tot slot kan Fedasil nu personen die problematisch gedrag vertonen, tijdelijk uitsluiten van het recht op materiële hulp. Deze uitsluiting betekent immers een aanzienlijke achteruitgang van de rechten van de begunstigden van de opvang. Problematisch gedrag noodzaakt tot een reële en aangepaste omkadering en rechtvaardigt zeker niet dat men uitgesloten wordt van het recht om een menswaardig leven te leiden.

Om deze verschillende redenen hebben l’ADDE, Ciré, la Ligue des droits de l’Homme en Vluchtelingenwerk op 30 juni een vordering tot nietigverklaring van deze bepalingen ingediend voor het Grondwettelijk Hof.

Perscontact:
Eef Heylighen, Vluchtelingenwerk Vlaanderen 0473 88 65 97